Waarom zijn overheden verslaafd aan schulden?
19-1-2026 Financial Times
In deze documentaire van de Financial Times wordt onderzocht waarom overheden wereldwijd 'verslaafd' lijken aan schulden en wat de risico's hiervan zijn voor de wereldeconomie.
Hier zijn de belangrijkste punten uit de film:
De huidige staat van wereldwijde schulden
-
Historische hoogtes: In ontwikkelde landen is de verhouding tussen staatsschuld en bbp nu gemiddeld even hoog als in 1945, vlak na de Tweede Wereldoorlog 00:01:59.
-
Oorzaken: De enorme stijging is het gevolg van opeenvolgende crises: de financiële crisis van 2008, de pandemie en de oorlog in Oekraïne. Overheden traden telkens op als "verzekeraar in laatste instantie" 00:02:12.
-
Kosten van leningen: Nu de periode van extreem lage rentes voorbij is, stijgen de rentelasten explosief. De VS gaf vorig jaar bijvoorbeeld 880 miljard dollar uit aan alleen de rente op hun schuld 00:13:19.
De rol van de 'Bond Vigilantes'
-
Marktdruk: De term 'bond vigilantes' verwijst naar investeerders die overheden dwingen tot begrotingsdiscipline door de rente op staatsobligaties omhoog te jagen (door ze te verkopen) als zij het beleid onverantwoord vinden 00:10:14.
-
Het Liz Truss-moment: De Britse crisis onder Liz Truss in 2022 dient als waarschuwing voor de hele wereld. Het liet zien hoe snel de markt het vertrouwen kan verliezen, wat leidde tot torenhoge hypotheekrentes en financiële instabiliteit 00:11:04.
Verschillende economische visies
-
Modern Monetary Theory (MMT): Stephanie Kelton stelt dat overheidstekorten niet per se slecht zijn; het tekort van de overheid is namelijk het overschot van de private sector (onze spaartegoeden) 00:06:55.
-
Financiële repressie: Russell Napier suggereert dat overheden de 'vigilantes' kunnen uitschakelen door instituten zoals pensioenfondsen te dwingen staatsobligaties te kopen tegen lage rentes, wat neerkomt op het 'uithollen' van spaargeld door inflatie 00:24:22.
Toekomstige uitdagingen
-
Nieuwe uitgaven: Overheden staan voor enorme kosten waar ze niet onderuit kunnen: vergrijzing, de groene energietransitie en defensie-uitgaven 00:09:10.
-
Geen makkelijke weg uit: Er zijn weinig pijnloze oplossingen. Bezuinigingen (austerity) zijn politiek zeer impopulair, belastingverhogingen remmen de groei, en de schuld 'weg-inflateren' schaadt de geloofwaardigheid en de koopkracht van burgers 00:28:55.
De conclusie is dat overheden vastzitten in een cyclus van lenen om oude schulden af te betalen. Zolang de economie groeit en er vertrouwen blijft, kan dit doorgaan, maar het systeem is kwetsbaarder dan ooit voor een grote marktcrash 00:23:00.
Deel dit bericht
pageviews: 10
